“Тыуған төйәгемдә минең уйҙарым”

Унда ауыл халҡы, ситтә йә­шәүселәр ҡатнашты һәм тирә-яҡ ауылдарҙан да ҡунаҡтар килде.

Һарт-Наурыҙым – ғүмер наҙым

Яҙмышымдың яҡты биҙәге һин,
Тыуған ауылым,Һарт-Наурыҙым.
Тәрән тарихыңа ғорурланам,
Һиндә бәхетемә мин тыуҙым.
Биргем килә һиңә,ауылҡайым,
Йөрәгемдә булған бар наҙым.
Бала сағым,саф йәшлек йылдарым
Һиндә уҙғанға,Һарт- Наурыҙым.
Йәшәһә лә йыраҡ-йыраҡтарҙа,
Һинән айырылып,Наурыҙым,
Ашҡыналар тыуған төйәгенә
Һәр бер улың һинең,һәр ҡыҙың.
Ҡаршылаһам ине күп-күп йылдар
Еҙем ярҙарында һәр яҙым,
Аҡ томандарына Ағиҙелдең
Бөркәнгәндә гүзәл Наурыҙым.
Фәрғәт Ҡотлобаев.

Был осрашыуҙы халыҡ һағынып көтөп алғайны. Ваҡыт еткәс, бер һуҡмаҡтан ат­лап йөрөгән ауыл балаларының күбеһе та­ра­лышып, ҡунаҡ ҡына булып ҡайта. Һәр кемдең күңелендә бик ҡәҙерле иҫтә­лекле мәлдәр, онотолмаҫ хәтирәләр була. Ризыҡ­тар ситтә булғас, осрашыуҙар ҙа һирәгәйә. Ә ошондай ауыл байрамдары бө­тә ауыл­даш­тарҙы йы­йып, осраштыра һәм тыуған төйәкте, бала саҡты, йәш­лек­те, дуҫтарҙы, ауыл­даштарҙы йылы хис­тәр менән иҫкә алырға мөмкинлек бирә.
Һәр ауылдың тарихы була. Доку­мент­тарға күҙ һалһаҡ, Һарт-Наурыҙ ауылы бай тарихлы ауыл. Ата-бабалар күп быуаттар үҙ­ҙә­ренең хәстәрлектәре менән йәшәгән, ик­­мәк тапҡан, балалар үҫтер­гән, дошман илгә ябырылғанда, уны һаҡ­лап яуға күтә­рел­­гән, ауыр тормош бул­­ған­да ла, тор­мош­тоң йәмен табырға ты­­рышҡан, бай­рам ит­кән, туйҙар уҙғар­ған. Улар тыу­ған яҡты, тыу­ған ерҙе ярат­ҡан, ҡәҙерләп, киләһе быуындарға еткергән...
Изге ниәт менән уҙғарылған сараға һарт­­­наурыҙҙарҙы ҡотлау һәм шат­лыҡ­та­рын ур­таҡ­лашыу өсөн район хаки­мәтенең эш­тәргә идара итеүсеһе Фәрғәт Ҡотло­баев, Прибельский ауыл Советы ха­ки­миә­те башлығы Наталья Суркова, Рә­сәй­ҙең атҡа­ҙанған, Башҡортостандың ха­лыҡ артисы Йәмил Әбделмәнов, БР Фәндәр ака­де­мия­һы­ның ағза-корреспонденты, иҡ­ти­сад фәндәре докторы, профессор, БР ат­ҡа­­ҙан­­ған фән эшмәкәре Альфред ­Мө­­­­­­хә­­­­мәт­­йәров, яҙыусы, журналист, ошо ауыл­­дың тарихы буйынса китап авторы Риф Йөҙлөкбаев һәм башҡалар килгәйне. Улар­­ҙың барыһы ла сығыш яһаны. Ҡу­наҡтарҙан Фәрғәт Ҡотлобаев был ауыл ту­ра­һында үҙе ижад иткән шиғырын һөй­­ләп ишеттерһә, Йәмил Әбделмәнов яҡ­­таштарын ҡотлап, йырҙарын бүләк итте.
- Беҙ Һарт-Наурыҙ ауылы байрамына йыйылһаҡ та, беҙ үҙебеҙ - һарт­шиш­­мә­ләр. Әм­мә тамырҙарыбыҙ бер. Беҙҙең ата-баба­ла­рыбыҙ йыраҡ-йыраҡ илдәрҙә, Иран ил­дә­рендә йәшәп, Урта Азияға кү­сеп килгән. Артабан бер төркөм ата-баба­ла­рыбыҙ Татарстан еренең Миңзәлә ­ҡа­­­­ла­­­һ­ына килеп урын­лашҡан. Шунан ҡай­һы берҙәре был яҡтарға - Һарт-Нау­рыҙ, бер аҙҙан Һарт-Шиш­мәгә күсеп ­кил­гәндәр, ҡайһы бер­ҙәре Учалы, Дыуан, Иг­лин райондарына сы­ғып китеп, һарт ырыу­ҙарын дауам иткән...

Ошо минуттар менән файҙаланып, ошо ауылға нигеҙ һа­лыу­сыларға баш эйер инем. Беҙҙә билдәле шәхестәр күп. Ауылыбыҙҙа һигеҙ йыллыҡ мәктәп эшләп килде. Ҡыҙ­ғанысҡа, беҙ һуңғы сығарылыш уҡыусы­лары булдыҡ. Ул мәҙәни усаҡ та ине. Ул йылдарҙа уҡытҡан мәшһүр уҡытыусы­ларыбыҙға рәхмәт белдерәм. Уларҙың яҡты иҫтәле­генә баш эйге килә. Уҡытыусы­ла­ры­быҙҙың беҙгә һалған уҡытыу нигеҙҙәре арҡаһында белемле булдыҡ.
Ауылға ингәндә обелиск, күркәм мәсет бар. Клуб та төҙөлһә, бик шәп булыр ине. Бәл­ки, ошо ауыл клубында сығыш яһарға насип та булыр, - тине Йәмил Әбделмәнов үҙ сығышында.
Эйе, кеше ҡайҙа ғына йәшәһә лә, тор­мош­та ниндәй дәрәжә һәм уңыштарға иреш­­һә лә, бының менән ул ауылына, ата-әсә­­һенә, уҡытыусыларына, ауылдаштарына рәхмәтле.
Артабан шәжәрәләрен төҙөгән Ҡот­лоя­­ровтар, Абдуллиндар, Рауиловтар ғаи­лә­ләре бер-бер артлы сәхнәгә бергә­ләшеп сығып, сығыш яһанылар. Һәр нә­ҫел үҙенең шәжәрәһе тураһында һөйләне һәм туған­дарҙың берҙәм, бергә йәшәүе менән ғорурланды.
Байрам айҡанлы, һартнаурыҙҙар хөр­мәтенә йырлы-моңло концерт про­гра­м­ма­һы аралашып барҙы. Был көндө яң­ғы­раған моң тирә-яҡҡа ағылды, дәртле музыка йәше һәм олоноң күңелен елкендереп, бейергә төшөрҙө...
Ауылдың ғорурлығы – уның тырыш, ауылы өсөн янып йәшәгән кешеләре. Төрлө сараларҙа, башланғыстарҙа әүҙем ҡатнашҡан һәм был байрамды уҙғарыу өсөн әҙерлек эштәренә ҙур көс һалған Наил Рауилов, Руслан Ҡот­лояров, Рәмилә Мортазина, Әҡсән Кәри­мов муниципаль райондың Рәхмәт хаттары менән бүләкләнде. Шулай уҡ юбилярҙар – Рәлиф һәм Фидана Раҡи­мовтар Прибельский ауыл Советы хакимиәтенең Рәхмәт хаттары алды. Яңы тормош ҡорған Ильвина һәм Денис Чепуриндар, 25 йыл бергә йә­шәгән Әлиә һәм Мөнир Ҡотлояровтар, 50 йыл бергә йәшәгән Наилә һәм Әнис Рауиловтар, быйыл был ергә яңы кеше бүләк иткән Елена һәм Вил Низамовтар, ауыл­дың өлкән кешеләре – Мөғәлимә Ҡотлоя­рова, Нәғимә Абдуллина бүләкләнде.
Күмәк көс тау атҡара тигәндәй, эштәр ҙә, байрамдар ҙа уртаҡ көс менән ойошторола. Ауыл тормошонда иғәнәселәрҙең дә роле ҙур. Байрамды ойоштороуҙа иғәнә яр­ҙа­мы күрһәтеүсе Илдар Зәйнуллинға, Ри­шат Рауиловҡа, Рафаил Әхмәтовҡа При­­­бель­ский ауыл Советы хакимиәтенең Рәх­мәт хаттары тапшырылды. Шулай уҡ ауыл тормошонда әүҙем ҡатнашҡан һәм донъяларын, баҡсаларын, ихаталарын сәскәгә төрөп йәшәүселәр ҙә бүләкләнде. Шулай итеп, “Иң яҡшы умартасы”, “Иң яҡшы ихата”, “Иң яҡшы хужалыҡ”, “Сәс­кә үҫтереүсе”, “Ҡул эше оҫтаһы”, “Көрәш­се” номинациялары буйынса ла тырыштар билдәләнде.
Был көндө осрашыуға килеүселәр һөй­ләшеп туя алманы. Уларға күңелһеҙләнеп ултырырға мөмкинлек бирелмәне. Һәр кем оҫталарҙың ҡул эштәре күргәҙмәләренә ҡарап һоҡланды, теләгәндәр төрлө оҫта­лыҡ дәрестәрендә лә ҡатнашты, спорт ярыштарында көстәрен һынаны.
Сарала ҡатнашыусылар өсөн матур табын әҙерләнгәйне. Милли ризыҡтарҙан өҫтәлдәр һығылып торҙо. Кешеләр тәмле былау һәм ҡайнар сәй менән һыйланды.
Ғөмүмән, байрам гөрләп, иҫтә ҡалыр­лыҡ, эстәлекле булып уҙҙы. Ул халыҡ күңеленә хуш килде, кешеләр күңел тулы шат­лыҡ хисе менән таралашты. Осрашыу­ҙың йылылығы күңелдәрҙә һаҡланып, оҙаҡ йылдар халыҡ хәтерендә ҡалыр.
Фәниә Сәлимгәрәева.
Гөлсәсәк Әсәҙуллина фотолары.